ट्रान्सफॉर्मरच्या उत्पादन प्रक्रियेमध्ये ट्रान्सफॉर्मर वाइंडिंग मशीन हे सर्वात महत्त्वाचे मुख्य उत्पादन उपकरण आहे. त्याची वाइंडिंग कार्यक्षमता ट्रान्सफॉर्मरची विद्युत वैशिष्ट्ये आणि कॉइल सुबक आहे की नाही हे ठरवते. सध्या, ट्रान्सफॉर्मरसाठी तीन प्रकारचे वाइंडिंग मशीन आहेत: हॉरिझॉन्टल वाइंडिंग मशीन, व्हर्टिकल वाइंडिंग मशीन आणि ऑटोमॅटिक वाइंडिंग मशीन. ट्रान्सफॉर्मरच्या उत्पादनात वेगवेगळ्या क्षेत्रांमध्ये त्यांचा अनुक्रमे वापर केला जातो. तंत्रज्ञानाच्या विकासाबरोबर, वाइंडिंग मशीनमध्येही मोठी प्रगती झाली आहे, जी प्रामुख्याने त्याच्या कार्य आणि वाइंडिंग कार्यक्षमतेमध्ये दिसून येते. आपण ट्रान्सफॉर्मर वाइंडिंग मशीनचा योग्य वापर कसा करावा याबद्दल थोडक्यात चर्चा करणार आहोत.

ट्रान्सफॉर्मरच्या विंडिंग मशीनचे पॅरामीटर्स योग्यरित्या सेट करणे:

वाइंडिंग मशीन सामान्यपणे काम करू शकते की नाही आणि योग्य सेटिंग यात महत्त्वाची भूमिका बजावते. ट्रान्सफॉर्मर वाइंडिंग मशीन इतर वाइंडिंग मशीनपेक्षा वेगळी असते आणि ती मंद गतीने चालणाऱ्या उपकरणांच्या श्रेणीत येते. ट्रान्सफॉर्मरच्या उत्पादन प्रक्रियेमुळे उपकरणाला वारंवार सुरू करावे लागते आणि स्थिर टॉर्कची आवश्यकता असते, त्यामुळे ट्रान्सफॉर्मरच्या वाइंडिंग मशीनसाठी सेट करायच्या पॅरामीटर्समध्ये सामान्यतः खालील गोष्टींचा समावेश असतो: सेट केलेली फेऱ्यांची संख्या (number of turns) ही उत्पादन प्रक्रियेनुसार उपकरण चालवण्यासाठी आवश्यक असलेल्या फेऱ्यांची संख्या असते, जी तीन भागांमध्ये विभागलेली असते: एकूण फेऱ्यांची संख्या (total number of turns) आणि प्रत्येक टप्प्याच्या क्रमानुसार फेऱ्यांची संख्या (number of turns corresponding to each step sequence). हे लक्षात घ्यावे की एकूण फेऱ्यांची संख्या ही प्रत्येक टप्प्याच्या क्रमातील एकूण फेऱ्यांच्या संख्येइतकी असते. आयडल फंक्शनची (idle function) सेटिंग देखील एक सामान्य पॅरामीटर आहे, जे प्रामुख्याने उपकरण सुरू करताना आणि थांबवताना त्याच्या मंद गतीवर नियंत्रण ठेवते, तसेच सॉफ्ट स्टार्टिंग (soft starting) आणि पार्किंग बफरची (parking buffer) भूमिका बजावते. योग्य सेटिंगमुळे ऑपरेटरला वाइंडिंग मशीन सुरू करताना तणावाशी जुळवून घेण्याची प्रक्रिया करता येते. मशीन थांबण्यास तयार झाल्यावर बफरसह थांबवणे अधिक अचूक ठरते; रनिंग स्पीडचा (running speed) उपयोग उपकरण चालू असताना त्याच्या फिरण्याच्या गतीवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी केला जातो. फिरण्याच्या गतीचे सेटिंग उत्पादन प्रक्रिया आणि गुंडाळणीच्या प्रत्यक्ष कार्य परिस्थितीनुसार निश्चित करणे आवश्यक आहे. खूप जलद किंवा खूप मंद गतीने चालवणे हे कॉइलच्या निर्मितीसाठी अनुकूल नसते. जलद गतीने चालवल्यास ऑपरेटरच्या नियंत्रणास अडचण येते आणि उपकरणाचे कंपन व आवाज वाढतो. खूप कमी गतीने चालवल्यास उपकरणाच्या उत्पादन क्षमतेवर आणि कार्यक्षमतेवर मोठा परिणाम होतो, तसेच उपकरणाच्या मुख्य शाफ्टच्या टॉर्क आउटपुटवरही परिणाम होतो; स्टेप-बाय-स्टेप फंक्शनचा उपयोग उपकरणाच्या कार्याचा क्रम नियंत्रित करण्यासाठी केला जातो, जो सामान्यतः उत्पादन प्रक्रियेनुसार निश्चित केला जातो. कॉइलची निर्मिती आणि गुंडाळणी म्हणजे केवळ एनॅमल्ड वायरची गुंडाळणी नव्हे, तर कागदाचा थर, इन्सुलेटिंग कापड इत्यादी अनेक इतर टप्पेही त्यात समाविष्ट असतात, त्यामुळे स्टेप-बाय-स्टेप फंक्शनचे योग्य सेटिंग केल्यास उपकरणाच्या कार्यक्षमतेचा पुरेपूर उपयोग होतो.